“Đô thị thông minh là đô thị lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực cốt lõi” – đó là nhấn mạnh của ông Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ tại Diễn đàn Phát triển bền vững Đô thị Việt Nam 2025 tổ chức tại Hà Nội.

Từ góc nhìn khởi nghiệp, thông điệp này mở ra không gian thị trường rộng lớn cho các startup công nghệ tham gia giải quyết bài toán đô thị. Khi khu vực đô thị hiện đóng góp khoảng 70% GDP cả nước và tỷ lệ đô thị hóa dự kiến đạt khoảng 45% vào năm 2025, nhu cầu về hạ tầng số, dữ liệu, quản lý thông minh và dịch vụ công nghệ ngày càng gia tăng.

Đại hội XIII của Đảng xác định “lấy các đô thị làm động lực phát triển vùng”, đồng thời ưu tiên phát triển hạ tầng trọng yếu và đô thị lớn trong giai đoạn 2021–2030. Đây chính là “đơn đặt hàng” dài hạn cho hệ sinh thái khởi nghiệp trong các lĩnh vực công nghệ đô thị, dữ liệu lớn, IoT, AI, quản lý giao thông, môi trường và năng lượng thông minh.

Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa nhanh cũng đặt ra nhiều thách thức: hạ tầng kỹ thuật – xã hội quá tải, áp lực môi trường, biến đổi khí hậu, yêu cầu chuyển đổi mô hình phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo và dữ liệu số. Những thách thức này đồng thời là cơ hội để startup tham gia cung cấp giải pháp sáng tạo, linh hoạt và tối ưu chi phí cho chính quyền địa phương.

Ông Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ, phát biểu tại Diễn đàn.

Theo ông Hoàng Hữu Hạnh, đô thị thông minh và chuyển đổi số là hai quá trình song hành, hỗ trợ lẫn nhau. Đô thị thông minh là môi trường lý tưởng để thử nghiệm và triển khai các giải pháp công nghệ mới; trong khi chuyển đổi số cung cấp công cụ và nền tảng để vận hành đô thị hiệu quả. Với startup, điều này đồng nghĩa với việc các thành phố có thể trở thành “phòng thí nghiệm mở” cho sản phẩm công nghệ mới.

Đồng quan điểm, lãnh đạo Cục Phát triển đô thị (Bộ Xây dựng) cho rằng đổi mới sáng tạo là động lực thúc đẩy mô hình đô thị thông minh. Việc sắp xếp đơn vị hành chính trên toàn quốc thời gian qua đã mở ra không gian phát triển mới, hình thành các tỉnh, thành phố quy mô vùng. Đây là tiền đề để triển khai các dự án đô thị lớn, đa cực – thị trường tiềm năng cho doanh nghiệp công nghệ và startup.

Trong thời gian tới, Việt Nam tập trung vào 6 nhiệm vụ trọng tâm: hoàn thiện thể chế; điều chỉnh quy hoạch đô thị – nông thôn theo hướng đồng bộ, hiện đại; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về phát triển đô thị; đẩy mạnh hợp tác quốc tế; huy động đa dạng nguồn lực; và tăng cường năng lực quản lý đô thị các cấp. Mỗi nhiệm vụ đều gắn với nhu cầu công nghệ và giải pháp đổi mới sáng tạo – không gian để các doanh nghiệp khởi nghiệp tham gia.

Đặc biệt, trong bối cảnh triển khai Nghị quyết 06-NQ/TW (2022) về phát triển hệ thống đô thị bền vững đến năm 2030, tầm nhìn 2045; Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo; cùng các chương trình phát triển đô thị thông minh, năm 2025 được xem là giai đoạn bản lề để hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp công nghệ đô thị tại Việt Nam.

Diễn đàn Phát triển bền vững Đô thị Việt Nam 2025, tổ chức nhân Ngày Đô thị Việt Nam (08/11/2025), không chỉ là sự kiện chính sách mà còn là tín hiệu cho cộng đồng doanh nghiệp: đổi mới sáng tạo trong đô thị không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu. Startup nào nắm bắt được nhu cầu thực tiễn của đô thị – từ quản lý giao thông, môi trường, quy hoạch đến dịch vụ công – sẽ có cơ hội phát triển bền vững trong dài hạn.

CASIC TỔNG HỢP